از انواع آجرهای نسوز می‌توان به آجرنسوزقلیایی اشاره کرد. این دسته از آجرها در ترکیبات خود دارای عناصری چون MgO، ZrO2، SiO2 و Al2O3  هستند که قابلیت تحمل حرارت را بالا برده است.
ترکیبات و نحوه ساخت آجرنسوزقلیایی شامل: اکسید منیزیم و سیلسیم دی اکسید است که فرمول شیمیایی آن به صورت  2MgOSiO2 است. سیلیسیم دی اکسید به همه‌ انواع کانی‌هایی که دارای فرمول SiO2 هستند گفته می‌شود که همه انها جزء دسته کوارتزها به حساب می‌آیند.کوارتزها از نظر میزان سختی در جدول موس دارای سختی 7 و وزن مخصوص 65/2 هستند.

آجر قلیایی یک نوع آجرنسوز

اکسید منیزیم یک عایق الکتریکی قوی محسوب می‌شود که قدرت انتقال حرارت بالایی دارد و از سنگ‌های معدنی کربناته ازجمله دولومیت یا ماگنزیت، قابل استخراج است. برای این کار دولومیت را در دمای 550 تا 1800 درجه سانتی‌گراد حرارت می‌دهند.
برای مقاومت گرمای بیشتر در آجرنسوزقلیایی، به ترکیب سیلیس و اکسید منیزیم
(2MgOSi O2) مقادیری از اکسید کروم ( Cr2 O3 ) و اکسید آهن (Fe2O3) اضافه می‌کنند.
از مواردی که درمورد آجرهای نسوزقابل ذکراست این است که نسوزبودن آجرها به معنای مقاومت کامل در برابر دماهای بسیار بالا نیست بلکه آجر تا حدود معینی نسبت به دما مقاوم است.
 
کاربردهای آجرنسوزقلیایی:
  • کوره‌های دوار در کارخانه‌های سیمان سازی
  • قسمت‌ بالایی کوره‌های ذوب شیشه
  • کوره‌های باز در فولاد سازی
  • صنایع فلزات غیرآهنی